|
Tazwart:
Ixelq-ed Allah seb anu amaγrad, u iwenneε asennulfu-is u
isemle -it, u
istuqqet deg ubdar n ifiyar d-iskanen cba a n txelqit-Is
i ittune saben (si tama nni en) d tiri i
umdan akken ad iwenneε me a
imahilen-is u ad ten-iselhu, inna-d
ebbi seb anu deg wawal-Is: «iddeγ, nexleq-d igenwan d lqaεεa
d wayen illan ger-asen di s is (setta) n wussan, u yarnu ur
γ-i uz ara
facal»
[Qaf/38],
u inna-d daγen: «nexleq-ed (ulac din asurdu) amdan
deg yiwet n talγa taneblalt ak»
[At-Tin/4]
Allah seb anu ikkes-d deg wawal: “lehhu” d-ittqabalen di tutlayt Taε abt:
-el
usn- ismawen-Is d teskanin-Is, u ttusemman: ismawen d
teskanin n Allah “ilhan” neγ -El
usna-, imi yal
isem isεa
deg-s yiwet neγ ugar n teskanin,
inna-d
ebbi seb anu:
«u i Allah
ismawen ak ilhan, sutret-tt
(ihi)
yis-sen, u eğğet wid yettjeggi en deg
ismawen-Is, ar d
d-mlilen d lfaεl-nsen»
[El Aε af/180],
«Allah ulac Yillu ala Netta, ines
ismawen ak ilhan…»
[ a-Ha/08].
I.
Tabadut n talluγt:
Talluγt (l-i san)
d yiwen n
umeslay d-izdin kra n wayen illan d lxi , akken d-izdi daγen me a
inumak n lemla a d usennulfu d lehhu.
II.
Tiγula-is:
Inna-d Ibnu Al Qayyim: [tasedda t
n tulluγt tezdi me a
tisedda in],
inna-d fell-As ta allit n
ebbi d
slam-Is: (Allah iferred-d
tulluγt
γef yal
taγawsa, ihi, ma tenγam
nγet akken iwata, u ma
tezlam wenεet
timezla)
[Yessawe -it i
d Muslim].
1-Di
taγult n tedmi:
Taluγt deg-s
amuzzu i Allah seb anu:
«Ini
(A Mu ammad):
ta allit-iw,
isekkiren-iw, tudert-iw
d
tmettant-iw i Allah Bab n imaγraden
(162) ur isεi
ara amttekki, s wayenni
i
d-ttwanze -γ,
u Nek d amezwaru
n izeg anen»
[El Anεam/ 162-163],
u amuzzu d
ti unt n beddu, imi tagara
ilhan tettek-d si tazwara ilhan.
2-Di
taγult n terrumsut:
Γef Σuma Ibnu Al Xe ab yenna:
inna-d
fell-As ta allit n
ebbi d slam-is: (tulluγt d akken ad
terrumsu Allah amakken tettwali -t, u ma yella ur
T-tettwali
ara ( u belli) Netta
ittwalik-d)
[Issawe -it i
d Muslim].
u inna-d fell-As ta allit n
ebbi d slam-is: (A
Muεad! A eq
ebbi ar k- emleγ, ur tettu
ara ad d-tini zdeffir n yal
ta allit: “A Allah alel-iyi akken ad k-d-bedreγ
u ad k-snamreγ u ad
wenneεeγ tarrumsut-Ik”)
[Yessawe -it i
d Muslim].
3-Di taγult n
wassaγen d tiγariwin:
a)-Assaγen
d wiyi :
Inna-d
ebbi seb anu: «ur
taεdil
ara tigawt ilhan d tin ur nelhi ara, degger (ayen ur nelhi ara) s
wayen ilhan, ziγ winna akken ukud tesεi tiεeddawit yuγal am akken d
a bib n wul»
[Fu ilat/34].
-Assaγen
d unarag (lğa ):
inna-d fell-as ta allit n
ebbi d slam-Is: (mazal-It
Ğebril la y-ittwe i
γef unarag alami y-iγileγ
ad t-iεell d asemmezray-Is)
[Mtawan
fell-As],
u yenna-d daγen: (win
illan itteflas s Allah d
wass n tagara (yebbi-d fell-as) ad ibudd anarag-is).
b)Amedya: yenna-d
ebbi seb anu: «(ulac
asurdu
belli) illa-awen di Ib ahim d wid
illan yid-s yiwen n umedya ilhan,
mi nnan i uγref-nsen:
nekni nberra deg-wen u deg wayen tetterrumsum menγir
Allah, nenke -iken, u tban-d ger-neγ u ger-awen tεeddawit d lek uhegga ibda, alamma tfelsem s Allah wa des, ala ameslay n
Ib ahim i bab-as (mi s-inna):
ad k-suter-γ asuref (n Allah), ulamma ur
K-zmireγ
i wacemma
γer
ebbi. A y Agellid-nneγ fell-Ak i nettkel,
γur-K i (d) nusa (i d-nemmugrez), u ar
γur-K tuγalin»
[Al
Mumta ana/4],
u inna-d fell-as ta allit n
ebbi d slam-Is: (Amdan
atan γef ajjed (webrid) n umeddakel-is)
[Yessawe -it i
d Muslim].
c)Tiγariwin
ilhan:
-Γef Anas fell-as asgiwen n Allah
inna-d: (illa
Umazzan n
ebbi
d win isεan
tiγariwin yifen me a tiγariwin n yemdanen)
[Mtawan
fell-as].
-Γef Abi Hu ayra fell-as asgiwen n
ebbi inna: yettusteqsa Umazzan
ta allit n
ebbi d slam-Is
γef tγawsa yessekcamen ugar
γer
Umradan?, inna: (tugdi n Allah d tiγariwin
ilhan)
[Iissawe -it i d Et-Tirmidi, u yenna-d d ameslay yelhan].
-Γef Abi Hu ayra yenna:
inna-d Wucbi
fell-As ta allit n
ebbi
d slam-Is:
(win i wumi temmed teflest d win i wumi ufrarent
tγariwin-is…)
[Yessawe -it i d Et-Tirmidi, u yenna-d d ameslay yelhan].
-Γef Abi Ed-Da da-e yenna:
inna-d fell-as ta allit n
ebbi d slam-is: (ulac
taγawsa
ara ya ayen deg awlawal (lmizan) n ufelsan ass n tnekra am lehhu n
tγariwin)
[Issawe -it i d Et-Tirmidi, u
inna-d d ameslay ilhan].
-Γef Muεad Ibnu Ğabal yenna:
inna-d Wucbi
fell-as ta allit n
ebbi d
slam-Is: (Agad Allah anda
ma telli , u se fer ayen n diri s wayen
ilhan ad t-isfe , u
εace
imdanen s tγariwin
ilhan)
[Issawe -it i d Et-Tirmidi].
-Slam:
Inna-d
ebbi seb anu: «ma
illa
iγra-y-awen-d walebεa
slam, selmet s slam yifen winna, (neγ ma ulac) erret-ett
(xa sum), Allah itta af
ami an (le sab)
γef yal taγawsa»
[An-Nisa-e/86].
-Ameslay
ilhan: inna-d fell-As ta allit n
ebbi d slam-Is: (win
illan itteflas s Allah d wass n tagara (ibbi-d fell-as) ad d-yini ayen
ilhan neγ (yif-as) ad
issusem)
[Yessawe -it i d El Buxari
d Muslim].
-Azmumeg:
inna-d Wucbi fell-as ta allit n
ebbi d slam-Is: (u
azmumeg-ik deg udem n gma-k d amerkidan)
[Yessawe -it i d El Buxari
d Muslim].
4-Assaγen d
(imarrawen) lwaldin:
Inna-d
ebbi seb anu deg wawal-Is:
«yunnet
Ugellid-ik belli ur tetterrumsum ara waye
menγir-S
Netta, u (get) i lwaldin lewqam.
Ma illa
yiwen deg-sen neγ di sin tufaten-d tewser
γur-k, ur sen-eqqar ara (uff!)
u ur sexdam ara iγil mgal-nsen, u ini-asen ameslay n lemqadra»
[Al
Is a-e/23].
-yusa-d
yiwen n urgaz
γer Wucbi fell-As ta allit n
ebbi d slam-Is u
inna-As: [anwa
i yesεan azref
ugar akken ad as-iliγ
d amsaεef ilhan (di ddunit-a?],
inna(as): (d
imma-k), yenna
(as): [sin
akin anwa?], yenna (as): (d
imma-k),
yenna (as): [sin akin anwa?], yenna
(as): (d
imma-k), yenna
(as): [sin akin anwa?], yenna
(as): (d
baba-k)
[Mtawan
fell-as].
5-Di taγult
n usiwel s abrid n
ebbi:
Inna-d
ebbi
seb anu: «siwel
s abrid n Ugellid-Ik s ten ezt d usegbes
ilhan, u mmeslay yid-sen s tin
ilhan, d Agellid-Ik i iεelmen
s win ic en
γef
ubrid-Is
u d Netta i i ran wid
ittuwelhen»
[An-Na l/125].
6-Di taγult n
teγdemt:
Inna-d
ebbi
seb anu: «…u ktilet s uwliwal ufrin,
ayenni ilha (y-awen i kunwi) u agmu ad yili
ilha»
[Al Is a-e/35].
«Allah
ittenza
s tiddin s lqis d talluγt d tirza
γer imawlan, u ittegdal abarar d
wayen n diri d uγewweγ, isegbas-iken akken ad d-temmektim»
[An-Na l/90].
7-Di taγult n
leqdic:
Inna-d
ebbi
seb anu deg wawal-Is: «wid
ifelsen u ttgen lexdayem ilhan:
Nekni ur nett eggiε
ara tarrazt n win iwenεen lxedma (s)»
[Al Kahf/30].
III.
Tigrayin:
1.Talluγt tettarra bab-is yettaklal
ad isεu Allah seb anu
γer tama-s: «(ulac
asurdu d akken) Allah (atan) ak d imzidren d wid
illan d iwalluγen»
[An-Na l/128].
Inna-d Ibnu Σa a-e As-Skandari:
[i win yufan Allah, d acu i is u ].
2.Tuklalint n le mala n Allah seb anu: «… Allah i emmel iwalluγen»
[Al
Ma-ida/93].
3.Tuklalint n tarrazt d ttwab ameqran: «…i wid igan
deg-sen ayen ilhan u teddun s tuqa tarrazt tameqrant»
[Al
Σim an/172].
4. As ar n wulawen n
imdanen d usmili-nsen, yenna-d yiwen n umedyaz:
Lhu γer yemdanen ad k-uγalen wulawen-nsen d aklan
Imi mači d yiwet n tikkelt i deg terra tulluγt imdanen d aklan.
5.
Agga
γer yeswiren εlayen ama deg useddu n leqdicat-nneγ
d wayen d-inna
ebbi
seb anu neγ
di tusniwin imgaraden.
6.Asmelsi n yiman n walebεa d usebded n ifukal.
7.Agga
γer trusi n lxa er d lehna n tnefsit d tneffut.
|