Lbaqara (Tafunast)

 

 

Layat si 185 γer 188

 

﴿شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذِي أُنزِلَ فِيهِ الْقُرْآنُ هُدًى لِلنَّاسِ وَبَيِّنَاتٍ مِنْ الْهُدَى وَالْفُرْقَانِ فَمَنْ شَهِدَ مِنْكُمْ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ وَمَنْ كَانَ مَرِيضًا أَوْ عَلَى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَر َيُرِيدُ اللَّهُ بِكُمْ الْيُسْرَ وَلَا يُرِيدُ بِكُمْ الْعُسْرَ وَلِتُكْمِلُوا الْعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُوا اللَّهَ عَلَى مَا هَدَاكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ(185) وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌ أُجِيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِي إِذَا دَعَانِي فَلْيَسْتَجِيبُوا لِي وَلْيُؤْمِنُوا بِي لَعَلَّهُمْ يَرْشُدُونَ(186) أُحِلَّ لَكُمْ لَيْلَةَ الصِّيَامِ الرَّفَثُ إِلَى نِسَائِكُمْ هُنَّ لِبَاسٌ لَكُمْ وَأَنْتُمْ لِبَاسٌ لَهُنَّ عَلِمَ اللَّهُ أَنَّكُمْ كُنتُمْ تَخْتَانُونَ أَنفُسَكُمْ فَتَابَ عَلَيْكُمْ وَعَفَا عَنْكُمْ فَالآنَ بَاشِرُوهُنَّ وَابْتَغُوا مَا كَتَبَ اللَّهُ لَكُم ْوَكُلُوا وَاشْرَبُوا حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَكُمْ الْخَيْطُ الْأَبْيَضُ مِنْ الْخَيْطِ الْأَسْوَدِ مِنْ الْفَجْرِ ثُمَّ أَتِمُّوا الصِّيَامَ إِلَى اللَّيْلِ وَلَا تُبَاشِرُوهُنَّ وَأَنْتُمْ عَاكِفُونَ فِي الْمَسَاجِدِ تِلْكَ حُدُودُ اللَّهِ فَلَا تَقْرَبُوهَا كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ آيَاتِهِ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ (187) وَلَا تَأْكُلُوا أَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ وَتُدْلُوا بِهَا إِلَى الْحُكَّامِ لِتَأْكُلُوا فَرِيقًا مِنْ أَمْوَالِ النَّاسِ بِالْإِثْمِ وَأَنْتُمْ تَعْلَمُونَ (188)

 

«Agur n Reman i deg d-yers deg-s leqran d tawelha i yemdanen u d tanzaten icaεlen n ubrid yelhan d unawal (el furqan), ihi win ieden deg-wen i wagur-a (yebbi-d fell-as) ad t-yuam, ma d win yellan d amuin neγ deg yinig, ad yuam deg ussan nnien, yebγa-y-awen ebbi taneflit (tefses) ur wen-yebγi y ara lmarta. U akken ad tkemlem tallit, u i wakken ad tesmeγrem azal n ebbi imi ken-d-iwelleh, akken daγen ad tesnammerem (185) U ma seqsan-K-id irrumsanen-iw felli (xas ad un belli) aqli qarbeγ (γer-sen ugar n wakken i yiγilen), (tamatart n waya) mi d-ttarraγ i usuter n win yessuturen ma yessuter-iyi-d, ihi ilaq fell-asen ad yi-allelen u ad felsen yis-i i wakken ad ttuwelhen (186) Yettusuref-awen ad tgem assaγen d tlawin-nwen (ad tent-tmasim) deg yi (n wussan) n Reman, nutenti d llebsa-nwen u kunwi d llebsa-nsent, yea Allah belli tellam tettakrem iman-nwen (mi akken i wen yettwagdel wayenni) dγa yeqbel amugrez-nwen u yessuref-awen, ihi tura qerbet-tent u nadit ayen wen-yessiel Allah, u ččet u swet alamma banent-ed iyat timezwura n tafrara ara yemyakazen (ara yettwafezen) γef tillas n yi, sin akin uumet  (si lefjer) alamma (yekcem) yi (s uγelluy n yiij), maca ur-tent ttqerribet ara ma tellam deg liεtikaf di tmezgida, tidak d tilisa n Allah, ihi ur tent-ttqarribet ara, akenni ara d-yeskan Allah izuraf-is (layat-is) i yemdanen akken ad sεun tuqa (187) Ur tettet ara idrimen-nwen gar-awen s tin n lbael (s ukram), u ur ten-seqdacet ara akken ad taγem inezzurfa akken (ad ken-eğğem ad tewem amur seg yedrimen n yemdanen bla udem n leq u kuwi teram (188)».

 

Ttmeslayen-d ifiyar-a γef:

1. Kra n izuraf n uummu.

2. Asmiles.

3. Učči n yedrimen s leam.

 

﴿شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذِيَ أُنزِلَ فِيهِ الْقُرْآنُ هُدًى لِّلنَّاسِ وَبَيِّنَاتٍ مِّنَ الْهُدَى وَالْفُرْقَانِ فَمَن شَهِدَ مِنكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ وَمَن كَانَ مَرِيضًا أَوْ عَلَى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِّنْ أَيَّامٍ أُخَرَ يُرِيدُ اللّهُ بِكُمُ الْيُسْرَ وَلاَ يُرِيدُ بِكُمُ الْعُسْرَ وَلِتُكْمِلُواْ الْعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُواْ اللّهَ عَلَى مَا هَدَاكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ

185-Agur n Reman i deg d-yers deg-s leqran d tawelha i yemdanen u d tanzaten icaεlen n ubrid yelhan d unawal (el furqan), ihi win ieden deg-wen i wagur-a (yebbi-d fell-as) ad t-yuam, ma d win yellan d amuin neγ deg yinig, ad yuam deg ussan nnien, yebγa-y-awen ebbi taneflit (tefses) ur wen-yebγi y ara lmarta. U akken ad tkemlem tallit, u i wakken ad tesmeγrem azal n ebbi imi ken-d-iwelleh, akken daγen ad tesnammerem.

Agur n Reman i deg d-yers deg-s leqran d tawelha i yemdanen u d tanzaten icaεlen n ubrid yelhan d unawal (el furqan), ihi win ieden deg-wen i wagur-a (yebbi-d fell-as) ad t-yuam: Ifer-ed ebbi sebanu aummu, u ibeggen-ed tallit-is, wagi d agur n Reman (d agur wis ta seg waguren n wayur), u ibder-it-id Allah s yisem-is axaer yesεa azal meqren imi deg-s i d-yers leqran. Ur yelli ara uummu-is d atfar alami d aseggas wis ssin n yinig (lhiğra). Isken-ed ebbi sebanu belli leqran ittwellih γer webrid issufuγen γer tafat d leslak, acku ifka-d deg-s layat i d-iskanen amgarad ger tidett d lbael, u ger tafat d lam (temdellest).

ihi win ieden deg-wen i wagur-a (yebbi-d fell-as) ad t-yuam, ma d win yellan d amuin neγ deg yinig, ad yuam deg ussan nnien: yebbi-d γef wemdan anda yebγu yuγit lal mi ilul wagur n Reman ad t-yuam, ala win isεan aεekki i si ur yezmir ara ad yuum, (wagi) ulac fell-as kra ma yečča, maca ad yeγrem ussan-nni ara yečč γer tagara.

yebγa-y-awen ebbi taneflit (tefses) ur wen-yebγi y ara lmarta: yebγa ebbi sebanu ad yessifses taεkemt γef imdanen, γef waya

i sen yessuref ad ččen di Reman ma ur zmiren ara ad uamen ama s

sebba n waan neγ n yinig. Aya d asifses u d tuksa n lars i yesεa Allah

d  yiwet ger teskanin-Is.

Yenna-d ebbi sebanu: «...ur wen_iεebba-y-ara deg ajjed ayen ayen i

wumi ur tezmirem ara...»[Al ağğ/78], u yanna-d daγen:«Yebγa Allah

ad yessifses fell-awen, u yettusaγnew-ed wemdan d usliw» [AnNisa-e/78].

Yenna-d umazan fell-As tallit n ebbi d slam-is: (sifseset ur eset, sferet ur serwalet) [Issawe-it- id El Buxari d Muslim].

U akken ad tkemlem tallit: Ilaq γef wemdan ad yerr ussan i yečča di Reman akken ad yennekmal uummu-is.

U akken ad tkemlem tallit, u i wakken ad tesmeγrem azal n ebbi imi ken-d-iwelleh, akken daγen ad tesnammerem: A nessemγer azal n ebbi sebanu u ad T-nesnammer imi iγ-iwelleh s abrid yelhan, akken daγen yella “At-Takbir” n tallit n lεid.

 

﴿وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌ أُجِيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذَا دَعَانِ فَلْيَسْتَجِيبُواْ لِي وَلْيُؤْمِنُواْ بِي لَعَلَّهُمْ يَرْشُدُونَ

186-U ma seqsan-K-id irrumsanen-iw felli (xas ad un belli) aqli qarbeγ (γer-sen ugar n wakken i yiγilen), (tamatart n waya) mi d-ttarraγ i usuter n win yessuturen ma yessuter-iyi-d, ihi ilaq fell-asen ad yi-allelen u ad felsen yis-i i wakken ad ttuwelhen.

U ma seqsan-K-id irrumsanen-iw felli, (xas ad un belli) aqli qarbeγ (γer-sen ugar n wakken i yiγilen): Seqsan kra n imezdaγ n tneruft (el aεab) amazzan fell-as taallit n ebbi d slam-Is, nnan-as: [anida yella ebbi, ma yeqreb ad T-naji s ut meiyen neγ yebεed ad S-nessiwel]. Dγa yuzen-ed sebanu awal-Is i deg i d-yesken belli atan yeqreb, anda d-yenna deg waylan nnien: « u Nekni neqreb ar γur-es ugar n (wakken t-yeqreb) waar n taγect» [Qaf/16].

Yerra-d ebbi sebanu γef useqsi s yiman-is, imi ur d-inni ara (ini –asen): aya akken ad ulfun yemdanen belli yella yid-sen di yal taswiεt

(tamatart n waya) mi d-ttarraγ i usuter n win yessuturen ma yessuter-iyi-d: ebbi ittarra awal i win ad t-yessutren mebla ma yella walbεa ger-asen, yerna ieggem ur yettara ara ifassen n win T- yessutren d ilmawen, u ma ieggem Allah s kra atan ur yettuγal ara deg wawal-is, akken d-yenna deg wawal-is: «u inna-d Ugellid-nwen : sutret-iyi-d ad wen-d-qebleγ (ayen d-tessutrem)...» [Γafir/60].

Yenna-d El afi Ibnu Katir: [afyir agi yettdeggiren γer udlil yekcem-ed ger izarafen n uummu akken ad γ-iwelleh γer usuqqet deg usmiles mi ara kfun wussan n Reman, (ugar n waya) yal mi ara ner lmeγreb]. Γef En-Nuεman Ibnu Bacir yenna: inna-d Umazzan fell-As taallit n ebbi d slam-is: (asmiles d tarrumsut) [yessawe-it-id Ettirmidi d Abu Dawud], u yuγ lal yella Umazzan fell-as taallit n ebbi d slam-Is yella issutur ebbi di yal taswiεt u di yal amiq: mi ara d-yekker seg yies, mi ara yunag, mi ara d-iγli ugeffur, u deffir n tilla.

ihi ilaq fell-asen ad yi-allelen u ad felsen yis-i: Allah sebanu yessutur seg yemdanen akken ad T-rrumsun u ad rren i teγr-Is n teflest akken i d-ittarra i teγri-nsen mi ara T-ssutren.

 i wakken ad ttuwelhen: awelleh d tamusni n wemdan d timeriwt-is i wayen s yelhan ama deg umatu (tudert) neγ di laxat, u tamusni tameqrant d tin n ebbi sebanu.

 

﴿أُحِلَّ لَكُمْ لَيْلَةَ الصِّيَامِ الرَّفَثُ إِلَى نِسَآئِكُمْ هُنَّ لِبَاسٌ لَّكُمْ وَأَنتُمْ لِبَاسٌ لَّهُنَّ عَلِمَ اللّهُ أَنَّكُمْ كُنتُمْ تَخْتانُونَ أَنفُسَكُمْ فَتَابَ عَلَيْكُمْ وَعَفَا عَنكُمْ فَالآنَ بَاشِرُوهُنَّ وَابْتَغُواْ مَا كَتَبَ اللّهُ لَكُمْ وَكُلُواْ وَاشْرَبُواْ حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ الأَبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ الأَسْوَدِ مِنَ الْفَجْرِ ثُمَّ أَتِمُّواْ الصِّيَامَ إِلَى الَّليْلِ وَلاَ تُبَاشِرُوهُنَّ وَأَنتُمْ عَاكِفُونَ فِي الْمَسَاجِدِ تِلْكَ حُدُودُ اللّهِ فَلاَ تَقْرَبُوهَا كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللّهُ آيَاتِهِ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ

187-Yettusuref-awen ad tgem assaγen d tlawin-nwen (ad tent-tmasim) deg yi (n wussan) n Reman, nutenti d llebsa-nwen u kunwi d llebsa-nsent, yea Allah belli tellam tettakrem iman-nwen (mi akken i wen yettwagdel wayenni) dγa yeqbel amugrez-nwen u yessuref-awen, ihi tura qerbet-tent u nadit ayen wen-yessiel Allah, u ččet u swet alamma banent-ed iyat timezwura n tafrara ara yemyakazen (ara yettwafezen) γef tillas n yi, sin akin uumet  (si lefjer) alamma (yekcem) yi (s uγelluy n yiij), maca ur-tent ttqerribet ara ma tellam deg liεtikaf di tmezgida, tidak d tilisa n Allah, ihi ur tent-ttqarribet ara, akenni ara d-yeskan Allah izuraf-is (layat-is) i yemdanen akken ad sεun tuqa.

Yettusuref-awen ad tgem assaγen d tlawin-nwen (ad tent-tmasim) deg yi (n wussan) n Reman, nutenti d llebsa-nwen u kunwi d llebsa-nsent: Yessuref ebbi sebanu i yemdanen akken ad gen assγen izfiyen d tlawin-nsen deg wuan n Reman, u iseqdec awal «lebsa» i yettunesaben d aγbalu n tefriwt d tusa.

 yea Allah belli tellam tettakrem iman-nwen (mi akken i wen yettwagdel wayenni) dγa yeqbel amugrez-nwen u yessuref-awen, ihi tura qerbet-tent u nadit ayen wen-yessiel Allah: di tazwara n Lislam llan ttwagedlen wassaγen izfiyen ger wergaz d tmeut-is am yi am uzal n Reman, u llan kra n yenselmen ttakren iman-nsen s uxemmem deg wassaγen agi deg wuan n Reman neγ s tigin-nsen, γef aya i d-ters laya agi i deg sen-yessuref ebbi akken ad qerben tilawin-nsen i usuter n tarrazt d igerdan, s wakka i tesfe laya-agi azaraf amezwaru igedlen anecta.

u ččet u swet alamma banent-ed iyat timezwura n tafrara ara yemyakazen (ara yettwafezen) γef tillas n yi: Yezmer wemdan ad yečč u ad yessew kra yekka yi alamma teffeγ-ed temlel n tebit, γef aya i yella di ssuna usewxe n ssu alamma d tagara n yi.

sin akin uumet  (si lefjer) alamma (yekcem) yi (s uγelluy n yiij): Ur ilaq ara ad yexdem ayen iseččayen Reman segmi ara yali yiij alamma yeγli.

maca ur-tent ttqerribet ara ma tellam deg liεtikaf di tmezgida:

Igdel ebbi γef wid illan di liεtikaf di leğwameε  akken ad qarben  tlawin-nsen deg yi neγ deg wass, u win ara ixedmen ayenni ad yesu laje (tarrazt) n liεtikaf.

(Al Iεtikaf: d yiwet ger wansayen n Lislam, yebγ ad d-yini: tiγimit di tmezgida i kra n tallit ma drus yiwen wass d yiwen yi, akken ad irrumsu ebbi, u yettusmenyef ad yili di mraw (10) n wussan ineggura n Reman). 

tidak d tilisa n Allah, ihi ur tent-ttqarribet ara, akenni ara d-yeskan Allah izuraf-is (layat-is) i yemdanen akken ad sεun tuqa: Izuraf-agi i d-issers ebbi sebanu ur ilaq ara γef umdan ad itεaddi fell-asen.

 

﴿وَلاَ تَأْكُلُواْ أَمْوَالَكُم بَيْنَكُم بِالْبَاطِل وَتُدْلُواْ بِهَا إِلَى الْحُكَّامِ لِتَأْكُلُواْ فَرِيقًا مِّنْ أَمْوَالِ النَّاسِ بِالإِثْمِ وَأَنتُمْ تَعْلَمُونَ

188-Ur tettet ara idrimen-nwen gar-awen s tin n lbael (s ukram), u ur ten-seqdacet ara akken ad taγem inezzurfa akken (ad ken-eğğem ad tewem amur seg yedrimen n yemdanen bla udem n leq u kuwi teram.

Ur tettet ara idrimen-nwen gar-awen s tin n lbael (s ukram):

Igdel ebbi sebanu idrimen n leam, ama s dreε, anar, takea, tijεal d uqemmer... 

u ur ten-seqdacet ara akken ad taγem inezzurfa akken (ad ken-eğğem ad tewem amur seg yedrimen n yemdanen bla udem n leq u kuwi teram: Deg wefyir-a, ibder-ed ebbi s wudem uslig: tijεal yebγan ad d-inint: amuddu n yedrimen i wemdebbe d bab n udabu yessishilen učči n yedrimen n yemdanen bla udem n leq.

uγal