Afsar l qran

 
 

Anekcum

 

 

Tazwert:

 

Yebda s lemd n ebbi afesser n inumak n Leqran s tutlayt n Tmaziγt di tmezgida (lğameε) Alεatiq n Tizi-Wezu deg ass n Lğemεa (sem) 22 di eman 1422 h i ittmagaren 17 Bujembar 2001. Asirem nneγ di ebbi d ameqan ad γ issifses asiwe n isenfaren agi:

1. Asufeγ n ufesser agi di tesfifin d iebsiyen.

2. Tira-s s tutlayt n Taεabt.

3. Tasuqilt -is γer tutlayin Taumit d Teglizit.

 

1. Anamek n wawal "Afesser":

1.1. Di tutlayt: abeggen d usegzi: yenn-d ebbi: « yel tikelt m ara k-id-awin amedya, nekkni ad k-id nawi s laq d wayen it yifen deg ufesser » Lfuqan 33.

Yenna-d diγen: « Nnezzel-ed fella-k leqran i waken ad sbegne i yemedanen ayen id ittunezlen fella-sen ahat ad meyzen ».Nnael 44 (Tizizwa).

1.2. Di trusi: D tamusni yettnadin deg leqran deg wayen yeεnan ayen yebγa ad d-yini sidi ebbi s wayen yezmar leεqel n wemdan.

 

2. Azal n tussna ufesser:

2.1. Timeziwt (tamusni) n tidet n taflest (l'Iman).

2.2. Timeziwt n izarafen n ceε.

2.3. Timeziwt n ubrid n ebbi.

 

3. Tiwsatin n afesser:

3.1. Ttefsir s lmātur: Dayen id yusan di leqran neγ di Ssunna neγ deg wawal n uaba id yettbegginen lmequd n sidi ebbi.

Ger uaba yettwasnen deg ufesser agi:

- Abu Bak eddiq.

- Σume Bnu Lxeab.

- Σutman Bnu Σeffan.

- Σaliy Bnu Abi alib.

- Σabdu Llah Bnu Σabbas.

- Σabdu Llah Bnu Mesεud.

- Σabdu Llah Bnu Zubir.

- Abu Musa El Acεai.

Ger idlisen yettwasnen deg ufesser agi:

- Beu Lεulum (Leba n tussniwin) n l'Imam Ssameqandi.

- Tefsir leqran lεaim (Afesser n leqran) n Lafi Bnu Katir.

- Ddu lmentu fi ttefsu bi lmātu (Tiwiztin ittuzuzren deg ufesser s lmātur) n l'Imam Ssuyui.

3.2. Tefsir s leεqel: S useqdec n ay d laεqel di tlisa n wayen ara teqbel tutlayt Taεabt d yiswiyen imeqranen n Lislam.

Ger idlisen yettwasnen deg ufesser agi:

- Mafati Lγayb (Tisura n lγib) n l'Imam azi.

- Tefsir n l'Imam Lxazin.

- Tefsir n l'Imam Nnasafi.

- Tefsir n l'Imam Lbayawi.

3.3. Afesser yesduklen ger l'mātu d laεqel:

Ger asent:

- Tefsir lmana (afesser n lefna) n l'imam Muammed Racid Ria.

- Safwet Ttafasir (Ayen ifazen deg afesser) n l'imam Muammed Σali abuni.

 

4. Dacut webrid i nefe deg afesser-agi?

4.1. Asdukel ger ayen iean n lmātu d wayen ibanen n lmaεqul.

4.2. Abegen n tmenal n unezzel n leqran tid i-d ittbegginen inumak layat.

4.3. Asbegen n kra n temsal n tutlayt.

4.4. Abegen n izarafen n cceε i yellan di l Ayat.

 

5. Tabadut n leqran: Dawal n ebbi ur nesεi tamtilt, id-ittunzlen γef sidna Muammed fella-s taallit ebbi d slam-is, s tutlayt taεabt, i ittuεbeb ebbi s ttilawa-ines, id yewen γerneγ s lefaa, ittwarun di nnesxat, i ibdan s tsuet n "Lfatia"(taldayt), i ikfan s tsuret n "Nnas" (medden).

 

6. Leqran amekki d Leqran amadani:

6.1. Leqran amekki: D win id ittunezlen di Mekka send lhiğra (inig nNnbi)- ittbeggin-ed tigejda n ddin.

6.2. Leqran amadani: D win id ittunezlen di lmadina sel lhiğra. ittbeggin-ed izarafen nlεibadat (tiwalluγin d lmuεamalat).

 

- Llant 144 tsutin di leqran.

- Llant 6236 n lAyat.

- Llan 1000 n inaen.

- Llan 1000 n ikacidaten (Nnawahi).

- Llan 1000 n ieggimen (lwuεud).

- Llan 1000 n isugaden.

- Llant 1000 teqidin d isallen.

- Llan 1000 n yenzan (lemtul).

- Llan 500 n izarafen n lelal d leam.

- Llant 100 n layat n dduεā.

al